آموزش تولید محتوا با گوشی برای معلمان (معرفی ۷ اپلیکیشن) + راهنما

تولید محتوا با گوشی برای معلمان به یک امر روتین و کاملا الزامی تبدیل‌ شده است. این روزها تکنیک‌های جدیدی به روش‌های سنتی تدریس اضافه شده و یکی از جذاب‌ترین راه‌های استفاده از این تکنیک‌ها، بهره‌گیری از فناوری و ابزارهای هوشمند در کلاس درس است. پس چه در شرایطی مانند دوران کرونا باشیم و آموزش مجازی انجام شود، و چه در دوران پساکرونا و آموزش کاملا حضوری، معلمان خودساخته و نمونه همواره از تکنولوژی برای ارتقای سطح یادگیری استفاده می‌کنند. این دسته از معلمان معمولاً در پیش دانش‌آموزان و عوامل اجرایی مدرسه محبوبیت بسیار زیادی دارند. اخیراً هم بحث رتبه‌بندی معلمان و امتیازآور بودن این فعالیت‌ها، فرهنگیان عزیز را برای سفارش تولید محتوای آموزشی و ساخت ویدیوهای جذاب، بیش از پیش علاقه‌مند کرده است.

درست است که معلمان با لپ‌تاپ و کامپیوتر زیاد سروکار دارند، اما این آشنایی اغلب در حد تایپ و طراحی سوالات امتحانی، ساخت فایل‌های PDF و در نهایت طراحی چند اسلاید پاورپوینت خلاصه می‌شود. خیلی کم پیش می‌آید که معلمان به صورت حرفه‌ای با نرم‌افزارهای پیچیده گرافیکی مثل فتوشاپ، ایلاستریتور و یا نرم‌افزارهای سنگین تدوین مانند پریمیر و کامتازیا آشنا باشند. دلیل آن هم واضح است؛ تا همین چند سال پیش اصلاً نیازی به یادگیری این نرم‌افزارها برای یک معلم احساس نمی‌شد. اما با ظهور چالش‌هایی مانند آموزش از راه دور و پس از آن مطرح شدن ماجرای رتبه‌بندی معلمان، کار برای بسیاری از همکاران زحمتکش سخت‌تر و پیچیده‌تر شد و نیاز به کسب مهارت‌های جدید به شدت احساس گردید.

از یک طرف، نیروهای جوان و کاملاً آشنا به فضای فناوری اطلاعات (IT) وارد آموزش و پرورش می‌شوند و از سوی دیگر، انتظار سیستم آموزشی از یک معلم تا حدی بالا رفته است که گویی او باید مثل یک گرافیست خلاق و یک تدوینگر حرفه‌ای بتواند تولید محتوای آموزشی بسازد و گواهی تولید محتوا در فضای مجازی دریافت کند. آیا واقعاً این‌طور نیست؟ فشار برای ساخت ویدیوهای خلاقانه و ارائه فایل‌های تعاملی، دغدغه روزمره بسیاری از فرهنگیان شده است.

طراحی یک کوئیز تعاملی زبان انگلیسی پایه هفتم و اشتراک‌گذاری آن در گروه‌های کلاسی، به خوبی نشان می‌دهد که دانش‌آموزان تا چه حد با محتوای موبایلی و تکنولوژی‌های تعاملی راحت‌تر ارتباط می‌گیرند. ما در این مقاله قصد داریم تعدادی از نرم افزارهای تولید محتوا برای معلمان را به آن دسته از همکارانی معرفی کنیم که زمان یا حوصله کافی برای درگیری با سیستم‌های کامپیوتری و لپ‌تاپ را ندارند. البته باید یک نکته بسیار مهم را همین ابتدا صادقانه بگوییم تا بعداً گله‌مند نشوید: نرم افزار تولید محتوای درسی با گوشی، در واقع همان اپلیکیشن‌هایی هستند که از طریق مارکت‌هایی مثل بازار یا گوگل پلی به راحتی قابل دانلود و نصب می‌باشند. منتها کار مداوم با آن‌ها ممکن است گاهی خسته‌کننده باشد. اگر بخواهیم ساده بگوییم، برای ساخت یک تولید محتوای آموزشی استاندارد و طولانی با موبایل، باید ساعت‌ها زمان بگذارید و به آن صفحه نمایش کوچک خیره شوید که قطعا برای چشم و گردن شما ایده آل نیست.

اگر سلامتی جسمانی‌تان برایتان در اولویت است و می‌خواهید به صورت انبوه تولید محتوا کنید، شاید بهتر باشد که آموزش تولید محتوا با موبایل را برای پروژه‌های طولانی بی‌خیال شوید و مانند تدوینگران حرفه‌ای، کار با سیستم و لپ‌تاپ را شروع کنید که در درازمدت بسیار راحت‌تر است. در غیر این صورت، اگر اصرار دارید که هر طور شده پروژه‌های کوچک و متوسط آموزشی خود را صرفا با موبایل شخصی‌تان پیش ببرید، این مقاله دقیقاً برای شما نوشته شده است. پس با دقت به خواندن ادامه دهید.

معرفی بهترین اپلیکیشن‌های تولید محتوا با گوشی برای معلمان

حتماً مشتاق هستید بدانید که معلمان موفق و فعال در فضای مجازی، برای تولید محتوا با گوشی از چه نرم‌افزارها و ابزارهایی استفاده می‌کنند که تا این حد در کار خود موفق ظاهر شده‌اند. ما در ادامه، قدرتمندترین و کاربردی‌ترین نرم‌افزارهای موبایلی را با شرح کامل قابلیت‌هایشان به شما معرفی می‌کنیم تا شما هم بتوانید کلاس درس خود را متحول کنید.

۱. اینشات (InShot Video Editor) – پادشاه بی‌رقیب تدوین موبایلی

اینشات (InShot) بدون شک یکی از کامل‌ترین، محبوب‌ترین و حرفه‌ای‌ترین ویدیو ادیتورهای موجود برای سیستم‌عامل‌های اندروید و iOS است. آمارها نشان می‌دهد که درصد قابل‌توجهی از معلمان برای تولید محتوا با گوشی از این برنامه جادویی استفاده می‌کنند. این برنامه به‌صورت رایگان در گوگل پلی استور و اپ استور قابل دانلود است و امکانات ویرایشی فوق‌العاده گسترده‌ای را در اختیار شما قرار می‌دهد. به جرات می‌توان گفت که تقریباً همه حرفه‌ای‌های تولید محتوا در ایران، حداقل برای بخش‌هایی از کار خود با اینشات سروکار دارند و این اپلیکیشن یک غول واقعی در بحث نرم‌افزار تولید محتوا برای معلمان با گوشی به شمار می‌رود.

اما یک نکته طلایی وجود دارد: برای تسلط بر اینشات باید تمام فوت و فن‌ها و ریزه‌کاری‌های آن را یاد بگیرید. باید کمی به خودتان سختی بدهید و با ابزارهای مختلف آن تمرین کنید. به عبارت دیگر، این‌طور نیست که صرفاً با نصب کردن برنامه، تبدیل به یک تدوینگر حرفه‌ای شوید. نصب این اپلیکیشن فقط ۵ درصد از مسیر است؛ ۹۵ درصد بقیه به خلاقیت، تمرین و ممارست شما بستگی دارد!

مهم‌ترین امکانات و قابلیت‌های InShot Video Editor:

• امکان برش، اتصال و ویرایش دقیق فیلم‌ها و عکس‌ها با رابط کاربری بسیار روان.
• قابلیت اضافه کردن فایل‌های صوتی، موسیقی پس‌زمینه و حتی ضبط مستقیم صدا (Voiceover) روی جلوه‌های ویدیویی.
• توانایی فشرده‌سازی ویدیوها و کاهش حجم آن‌ها برای ارسال در شبکه‌های اجتماعی، بدون اینکه افت کیفیت محسوسی رخ دهد.
• امکان تنظیم ابعاد ویدیو برای پلتفرم‌های مختلف (مربع برای پست اینستاگرام، عمودی برای استوری و شاد، افقی برای آپارات و یوتیوب). این کار برای دیده شدن تولید محتوای آموزشی شما معلمان عزیز تأثیر چشمگیری دارد.
• پشتیبانی کامل از زبان فارسی در منوها و محیط کاربری که روند یادگیری و سرعت کار شما را به شدت افزایش می‌دهد.
• قابلیت اضافه کردن متن‌های فارسی با فونت‌های دلخواه، ایجاد انیمیشن روی متن‌ها و استفاده از استیکرهای متنوع آموزشی.

از دیگر امکانات بی‌نظیر این اپلیکیشن تولید محتوا می‌توان به چرخاندن ویدیو، ایجاد بک‌گراند تار یا رنگی، استفاده از فیلترهای سینمایی، قرار دادن افکت‌های متنوع و جذاب روی تصویر، تنظیم روشنایی و کنتراست، قابلیت تصویر در تصویر (PIP) که برای معلمان جهت قرار دادن تصویر خودشان در گوشه ویدیو بسیار کاربردی است، اشاره کرد.

۲. ویوا ویدیو (Vivavideo) – خالق اسلایدهای آموزشی پویا

ویواویدیو (Vivavideo) یکی دیگر از باسابقه‌ترین و کاربردی‌ترین نرم‌افزارهای ساخت ویدیو است که علاوه بر ویرایش فیلم، قدرت فوق‌العاده‌ای در ساخت کلیپ‌های اسلایدشو از روی عکس‌ها دارد. این برنامه علاوه بر نسخه پریمیوم و پولی، یک نسخه رایگان بسیار خوب نیز دارد که نیازهای اولیه یک معلم را به راحتی برطرف می‌کند. ویواویدیو دارای افکت‌های ترانزیشن (گذر تصویر) بسیار جذابی است و شما می‌توانید به کمک آن‌ها، کلیپ‌های آموزشی با جاذبه‌های بصری خیره‌کننده‌ای برای دانش‌آموزان خود درست کنید تا از خستگی آن‌ها در حین تماشای ویدیو جلوگیری شود.

قابلیت‌های کلیدی Vivavideo برای معلمان:

• تبدیل سریع عکس‌های جزوه یا کتاب به یک ویدیوی آموزشی روان و پیوسته.
• امکان ویرایش سریع ویدیوهای ضبط‌ شده؛ این ویژگی به شما اجازه می‌دهد هر بخشی از تدریس که دچار تپق زدن شده‌اید یا مطابق اهداف آموزشی‌تان نبوده را به سادگی قیچی (Trim) کنید.
• با امکان اضافه کردن صدای ضبط شده (Voiceover) در حین پخش ویدیو، می‌توانید روی تصاویر ثابت، تدریس خود را انجام دهید و مباحث درسی را روشن‌تر تفهیم کنید.
• وجود لنزهای متنوع دوربین در خود اپلیکیشن برای ضبط ویدیوهای جذاب‌تر.
• امکان تلفیق کلاژ عکس و متن یا عکس و فیلم در یک قاب که در امر آموزش مجازی حسابی به کارتان می‌آید.

۳. گوگل داکس (Google Docs) – دفترچه یادداشت ابری معلمان

تولید محتوا که همیشه ویدیو و عکس نیست! گاهی اوقات محتوای متنی، تایپ سوالات امتحانی یا نوشتن یک طرح درس خلاقانه، مهم‌ترین بخش کار یک معلم است. گوگل داکس (Google Docs) یک ابزار ویرایشگر متنی به شدت قدرتمند و هوشمند است که عملکردی شبیه به نرم‌افزار مایکروسافت ورد (Word) دارد، با این تفاوت بزرگ که کاملا ابری و آنلاین است. در واقع، این یک اپلیکیشن تولید محتوای متنی ایده‌آل محسوب می‌شود. شما برای استفاده از آن الزاماً به نصب نرم‌افزار حجیم نیاز ندارید و می‌توانید به‌صورت آنلاین از طریق مرورگر گوشی هم از آن بهره ببرید (هرچند پیشنهاد می‌کنیم اپلیکیشن موبایلی آن را برای راحتی بیشتر نصب کنید).

با گوگل داکس، تولید محتوا با گوشی در بخش متن‌نویسی به یک لذت واقعی تبدیل می‌شود. این سرویس هم در گوشی‌های اندروید، هم iOS و هم در تبلت‌ها و لپ‌تاپ‌ها به صورت یکپارچه در دسترس است. برای استفاده از این سرویس تحت وب، کافی است آدرس https://docs.google.com/ را باز کنید.

نحوه استفاده سریع: تنها پیش‌نیاز شما یک حساب کاربری جی‌میل (Gmail) است. به محض ورود به جی‌میل، گوگل داکس با تمام امکاناتش در اختیار شماست.

چرا گوگل داکس برای معلمان معجزه می‌کند؟

• تایپ صوتی فوق‌العاده دقیق: می‌توانید به زبان فارسی صحبت کنید و گوگل داکس با دقت بالا آن را برایتان تایپ کند! این ویژگی برای تولید محتوای متنی طولانی شاهکار است.
• ذخیره خودکار (Auto-Save): هر حرفی که تایپ می‌کنید در کسری از ثانیه در فضای ابری ذخیره می‌شود. دیگر هرگز نگران پریدن متن یا خاموش شدن ناگهانی گوشی نخواهید بود.
• دسترسی همگام‌سازی شده: متنی که در گوشی تایپ کرده‌اید را می‌توانید بلافاصله در لپ‌تاپ باز کرده و ویرایش نهایی را انجام دهید.
• امکان اشتراک‌گذاری سریع: با یک کلیک می‌توانید لینک جزوه یا سوالات را برای همکاران، مدیر مدرسه یا دانش‌آموزان در شبکه شاد یا واتساپ ارسال کنید.

۴. کوئیک (Quik) – تدوینگر خودکار و سریع

اگر معلم پرمشغله‌ای هستید و برای تولید محتوا با گوشی به دنبال اپلیکیشنی می‌گردید که ساده، سریع و درعین‌حال قدرتمند باشد، “کوئیک” محصول شرکت GoPro بهترین گزینه است. کوئیک یک ویرایشگر هوشمند است که با استفاده از هوش مصنوعی داخلی خود، زحمت تدوین را به حداقل می‌رساند. کار با آن به قدری ساده است که شما فقط کافی است عکس‌های تدریس، فیلم‌های کوتاه و یک موسیقی ملایم را انتخاب کنید؛ اپلیکیشن کوئیک بدون نیاز به دخالت مستقیم شما، آن‌ها را با افکت‌های حیرت‌انگیز و هماهنگ با ضرب‌آهنگ موسیقی به یک ویدیوی کامل تبدیل می‌کند!

این اپلیکیشن رایگان، رابط کاربری بسیار دلنشینی دارد و با هر دو سیستم‌عامل اندروید و iOS سازگار است و فرآیند تولید محتوای آموزشی را به شکل چشمگیری سرعت می‌بخشد.

امکانات برجسته کوئیک:

• در بخش ویرایش تصاویر: می‌توانید روی عکس‌ها متن‌های آموزشی کوتاه بنویسید، تصاویر را کراپ کرده یا بچرخانید، و نقاط فوکوس عکس را برای زوم خودکار (Ken Burns Effect) مشخص کنید.
• در بخش ویرایش فیلم‌ها: امکان تغییر سرعت پخش (Slow-motion یا Fast-forward) وجود دارد که برای نشان دادن آزمایش‌های علوم بسیار مفید است. همچنین می‌توانید ویدیوهای طولانی را برش دهید تا حوصله دانش‌آموزان سر نرود و خروجی نهایی را در کادرهای افقی یا مربعی تنظیم کنید.

۵. فوتو دایرکتور (PhotoDirector – Photo Editor)

شاید برایتان سوال باشد که نقش ویرایش عکس در آموزش چیست؟ طراحی کاور جذاب برای ویدیوها (Thumbnail) یا زیباسازی تصاویر کتاب درسی، تاثیر روانی زیادی در ترغیب دانش‌آموزان به مشاهده محتوا دارد. فوتو دایرکتور یکی از اپلیکیشن‌های جامع و حرفه‌ای در زمینه ویرایش عکس است که به عنوان یک دستیار قدرتمند برای تولید محتوا با گوشی عمل می‌کند. این برنامه امکانات پایه‌ای خود را به صورت رایگان ارائه می‌دهد که دقیقاً همان چیزی است که معلمان به آن نیاز دارند.

ویژگی‌های کلیدی PhotoDirector:

• اصلاح نور و رنگ: تصاویری که در کلاس درس با نور کم گرفته‌اید را به راحتی روشن و واضح می‌کند.
• حذف اشیاء اضافی از عکس: قابلیتی شبیه به فتوشاپ که اجازه می‌دهد بخش‌های حواس‌پرت‌کن را از پس‌زمینه تصویر حذف کنید.
• سرعت پردازش بالا و داشتن قالب‌ها و فریم‌های متنوع برای ایجاد جاذبه بصری در ذهن مخاطب کودک و نوجوان.

۶. سوپر سوند (Super Sound) – جادوی صدا در آموزش

در دنیای تولید محتوا، یک قانون نانوشته وجود دارد: «مخاطب تصویر بی‌کیفیت را تحمل می‌کند، اما صدای بد را هرگز!» استفاده از تجهیزات مناسب (مثل میکروفون یقه‌ای) و نرم‌افزار حرفه‌ای برای تولید محتوای صوتی و پادکست‌های آموزشی از اهمیت بالایی برخوردار است. اگر می‌خواهید فایل‌های صوتی شفاف، بدون نویز و حرفه‌ای داشته باشید، سوپر سوند یک ابزار بی‌نظیر برای گوشی شماست.

قابلیت‌های خیره‌کننده سوپر سوند:

• ترکیب صداها (Mix): مثلاً هنگام تدریس درس علوم در مورد حیوانات، می‌توانید افکت صوتی صدای حیوانات را دقیقاً در پس‌زمینه صدای خودتان قرار دهید!
• تقویت‌کننده حجم صدا (Volume Booster): اگر صدای ضبط شده شما ضعیف است، این برنامه بدون افت کیفیت، ولوم آن را افزایش می‌دهد.
• تبدیل ویدیو به صوت: می‌توانید صدای یک ویدیوی مستند آموزشی را استخراج کرده و به عنوان پادکست در اختیار دانش‌آموزان بگذارید.
• برش دقیق صدا، تغییر گام و سرعت صدا و فشرده‌سازی فایل‌های صوتی برای ارسال راحت‌تر در پیام‌رسان‌ها.

۷. کامتازیا (Camtasia) – آچار فرانسه تولید محتوای الکترونیک

هرچند تنوع نرم‌افزارهای موبایلی بسیار زیاد است، اما نمی‌توان از نرم‌افزار اسطوره‌ای کامتازیا (Camtasia) صحبت نکرد. اگرچه این نرم‌افزار در اصل یک غول دسکتاپی (برای ویندوز و مک) است، اما شناخت اکوسیستم آن برای هر معلمی واجب است. کامتازیا برای ساخت فیلم‌های آموزشی استاندارد یک برنامه درجه یک و بی‌نقص محسوب می‌شود. با نصب افزونه‌های این نرم‌افزار روی پاورپوینت، می‌توانید به راحتی تدریس خود را همراه با چهره‌تان ضبط کنید.

کامتازیا از سه بخش اصلی تشکیل شده است: Studio (برای تدوین و افزودن افکت)، Recorder (برای فیلم‌برداری از صفحه نمایش و وب‌کم) و ابزارهای خروجی‌گیری قدرتمند.

چرا کامتازیا محبوب‌ترین ابزار معلمان در جهان است؟

• امکان فیلم‌برداری باکیفیت از صفحه نمایش لپ‌تاپ (Screen Recording) برای تدریس نرم‌افزارها یا نمایش اسلایدها.
• داشتن صدها افکت آماده مخصوص آموزش: مانند فوکوس کردن روی یک بخش از تصویر، تار کردن اطلاعات حساس، اضافه کردن فلش، دایره و زیرنویس برای تفهیم بهتر مباحث.
• محیط ویرایشگر چندلایه‌ای که کار ادیت تصویر و صدا را به شدت آسان کرده است.
• امکان حذف پرده سبز (Green Screen) به سادگی یک کلیک، تا بتوانید پس‌زمینه خود را به یک کلاس درس مجازی تغییر دهید.

نکات طلایی برای معلمان مبتدی در مسیر تولید محتوا

علاوه بر ابزارها، رعایت چند نکته ساده می‌تواند کیفیت محتوای شما را دگرگون کند:

• نورپردازی طبیعی: همیشه سعی کنید رو به پنجره و در نور روز فیلم بگیرید. نور خوب، کیفیت پایین دوربین موبایل را به شدت جبران می‌کند.
• قانون یک‌سوم: هنگام فیلم‌برداری از خودتان، در مرکز تصویر قرار نگیرید. خود را در یک‌سوم کناری کادر قرار دهید تا فضای خالی برای قرار دادن متن‌ها و تصاویر آموزشی در تدوین باقی بماند.
• انرژی و زبان بدن: جلوی دوربین پرانرژی‌تر از کلاس حضوری صحبت کنید. لنز دوربین معمولاً بخشی از انرژی شما را می‌بلعد!

حرف آخر

در این مقاله نسبتاً طولانی، تلاش کردیم گلچینی از اپلیکیشن‌های کاربردی و امتحان‌پس‌داده را معرفی کنیم که بهترین شیوه‌های ممکن را برای تولید محتوا با گوشی در اختیار شما همکاران و معلمان گرامی قرار دهند. قطعاً نرم‌افزارهایی که معرفی کردیم دارای صدها قابلیت دیگر نیز هستند، اما ما تمرکز خود را تنها بر روی امکاناتی گذاشتیم که مستقیماً در بحث آموزش و کلاس‌داری مجازی به کارتان می‌آیند. امیدواریم این مطلب جامع از وبلاگ کپی فای برای شما مفید واقع ‌شده باشد و بتوانید با استفاده از آن‌ها، یادگیری را برای دانش‌آموزان خود به یک تجربه شیرین و لذت‌بخش تبدیل کنید.